8A Mga Pangabit sa Mga Ngalan at mga Pariralang Makangalan

{8A-321 }   Walang kailanan ang pangngalang Filipino

(1) Sa mga talasalitaan, hindi inilalarawan ang kailanan ng pangngalang dahil sa katwirang halata. Sa wastong pagsasalita, dapat sulatin: bahay 'House, houses'.

(2) Ginagamit ni { Bloomfield 1917 § 251} ang katawagang 'explicit plurality'. At kina { Schachter 1972 p. 111}: 'In Tagalog ..., although there is a way of explicitity pluralizing most unmarked nouns, the pluralization of a noun need not - and, in some cases in fact, cannot - be formally signaled if the context makes the plural meaning clear.'


{8A-401 Θ}   Paradigma ng panghalip

Sa {1-6.1}, naghaharap kami ng anim na pariralang pangkayarian. Ipinapakita sa {1A-632} na maaaring bumuo ng nilalaman ng lahat ng anim ang pangngalan. Sa kabilang dako, may tatlo lamang anyo ang paradigma ng panghalip (panghalip na ANG, NG at SA). Dahil dito ang pagpunang sumusunod:

Kung kaya, may paradigmang iniangkop ang panghalip:

Pariralang pangkayarianPanghalip

Panaguri(ay +) Panghalip na ANG
PaniyakPanghalip na ANG
PantuwidPanghalip na NG
PandakoPanghalip na SA
Panlapag {HT} Panghalip na SA + pang-angkop
Panlapag {HP} Panghalip na ANG + pang-angkop
Pang-umpog---

{8A-4311}   Salitang panaklaw na bumubuo sa pamamagitan ng kung, kahit at man

 kungman kahit

Panghalip na pananong {HN} → Panghalip na panaklaw {HS} {8-4.3.2}
sinokung sino sino man, sinumạnkahit sino
kanino kung kaninokanino man, kaninumạn kahit kanino
kung tungkọl sa kaninotungkọl sa kaninumạnkahit tungkọl sa kanino
para kaninumạnkahit para kanino
nino* nino man, ninumạn*
anọkung anọ anọ man, anumạnkahit anọ
saạnkung saạn saạn man, saanmạnkahit saạn
kung tungkọl saạn tungkọl saạn mankahit tungkọl saạn
ng anọ**ng kahit anọ
Pang-uring pananong {UN} → Pang-uring panaklaw {US} {9-2.4}
alịnkung alịn alinmạnkahit alịn
ilạnkung ilạn ilanmạnkahit ilạn
Pang-abay na pananong {AN} → Pang-abay na panaklaw {AS} {9-4.3.3}
bakitkung bakit **
kailạnkung kailạn kailanmạn, kailanmạtkahit kailạn
gaanọkung gaanọ gaano mankahit gaanọ
paanokung paano paano mankahit paano
ba(gạ)kung bagạ, kumbagạbagamạn, bagamạtkahit bagạ
Pang-ukol na pananong → Pang-ukol na panaklaw
nasaan (◊ sa)kung nasaạnnasaạn man kahit nasaạn


{8A-721}   Dalasan ng isa bilang "pantukoy na di-tiyak"

Sa Pagtitipong Panggawaan binilang namin ang paggamit ng isạ sa likod ng pananda (lahat ng mga paggamit, kasama ang "pantukoy na di-tiyak"). Sa mga tatlong bahagdan (3 %) ay ginagamit ang isạ.

Paniyakang isa88 ang48921.8 %
Panaguriay isa, 'y isa51 ay, 'y14223.6 %
Pantuwidng isa210 ng43044.9 %
Pandakosa isa153 sa49883.1 %
Kabuuan502 156063.2 %

Wikang Filipino ni Armin Möller   http://www.germanlipa.de/wika/ug_N_K.htm
22 Enero 2012 / 07 Enero 2019

Palaugnayan ng Wikang Filipino
Wakas ng 8K Pangabit sa Ngalan (Talaksan 8K)

Simula ng talaksan   Palaugnayan   Pahinang pamagat na Filipino   Ugnika