Talasalitaan tal - tam

° tala.{N/X} Pangngalan
Sa kanluran ang talang pangabi.
Talang Batugan {N J}, Hilagang Bituịn.

°
tal.{N/X} Pangngalan
Kumuha ka ng mga tal sa panayạm. Una'y ilạng talạ tungḳl sa pamagạt. {W Nanyang 2.1}.
ital. Ital mo ang mga pangalan. Mach eine Liste der Namen.
magpatal {DT10/fi/fp}. … na magpatal ang buọng sanglibutạn. {Luc. 2:1}.
talaan. Gumaw ang kusinera ng talaan ng mga bagay na bibilhịn. Talaan ng mga nilalamạn.
talahanayan, talahanayạn {N/Cd/tala+hanay+an}.
 
° Talahanayan.
T
u
d
l

n
g
Hanay
    S
p
a
l
t
e
  Pitạk
Feld
 
   
Zeile
talatakdaan {N/Cd/tala+takda+an}.
talaarawan, talaarawạn {N/Cd/tala+araw+an}. Ano ang nasa isang talaarawan? {W Uhaw 3.11}
talambuhay {N/Cd/tala+buhay}.
talatinigan, talaturingan {N/Cd/tala+tinig+an}.
talasalitaan {N/Cd/tala+salita+an}.
talatumbasan {N/Cd/tala+tumbas+an}.
talahuluganan {N/Cd/tala+hulog+an+an}.

° talagạ.{J/X} Pang-uri
Talagạng mabuti siyạ. Ang talagạng dahilạn ng sakịt na iyọn ay hind natutuklasạn.
° talagạ (2) {J}.
 italagạ {DB/fp|fa|fb?fl}. Sa mga itinalagạ sa paraạng labạg sa batạs, itọ ang aking babal./text/Aquino_2010.htm#text_10" class="rotk">{W Aquino 2010 3.10}.
nakatalagạ {J}.

° talakay.{X} Ugat ng salita
tumalakay {DT01}. Tumatalakay sa panggagamọt ang magasịng iyọn.
talakayin {DB10}. Tinatalakay sa bahaging itọ ang mga paraạn … { Aganan 1999 p.21}.
pagtalakay {N}.
pagtatalakay {N}.
talakayan, talakayạn {N}.
pantalakay {J} . Kasulatang pantalakay F Gr.

° talaksạn.{N/X} Pangngalan
magtalaksạn {DT10}. Magtalaksạn ng kahoy-panggatong.
italaksạn {DB}. Italaksạn mo ang kahoy na nakakalat.

° talampạs.{N/X} Pangngalan
Ipinapastọl niyạ ang mga kambịng sa isạng talampạs. {W Samadhi 4.1}.

° talangk (Varuna litterata).{N/X} Pangngalan

° talas.{X} Ugat ng salita talịm
katalasan {N}. Katalasan ng isip.
matalas {J}. Matalas na talịm. Matalas na isip.

° talastạs.{U/X} Pang-uri
° talastasịn {DB10}. Tinatalastạs ko na siyạ. Tinatalastạs ko ang Taạl.
° talastạs {DB//X}. Talastạs ko siyạ. Talastạs ko ang Taạl, tumirạ akọ doọn nang sampụng taọn.
° magpatalastạs {DT11} |1|.
° ipatalastạs {DB11} |0|. Ipatalastạs mo sa kanyạ ang balita.
° makipạgtalastasạn {DT00} |0| {8-9.1}.
° patalastasạn, pagpatalastasạn {DB10} |0|. Pinapalastasạn mo ba silạ tungkọl sa iyọng pagdatịng?
° pakikipạgtalastasạn {ND}. Itọ [sariling wika] ang nagigịng daạn ng mabisang pakikipạgtalastasạn sa bawat kasapi ng sistema. .
° patalastạs {N}.
° patalastạs (na ibinayad) {N}.

° talata.{N/X} Pangngalan
Sa unang talata ipinakilala ang magkapalad na tauhan sa kuwẹntong pag-ibig.
talataan, talataạn {N}.

° talbọs.{N/X} Pangngalan
Isạng tali ng talbọs ng sili.

° tali.{N/X} Pangngalan
tali.). Isạng tali ng talbọs ng sili.
magtali, itali, talian {V.}. Talian mo ang aso. Itali mo ang iyọng sapatos.
matali, mapatali {DB10/fp|fa} {8-3.5.1}. Natali ni Gina ang sintạs. Napatali ni Gina ang sintạs.
walạng-tali {J}. Bakit walạng-tali ang aso?
panali {N}.
nakatali {J}.

° [talik].{X} Ugat ng salita
magtalik {DT01}.
makipagtalik {DT01} {8-9.1}.
pagtatalik {NV}.
pakikipạgtalikan {NV}.
pagkamatalik {N}.
katalik, nakatalik {N}.
matalik {J}.

° [talikọd]likọd.

° talikwạs. {J} Pang-uri
talikwasịn {DB10},tumalikwạs {DT10}.

° talịm.{N/X} Pangngalan ≈ talas
Matạlas ang talịm ng kutsịlyo.
matalịm {J}. Matalịm na kutsịlyo.

° [talima].{X} Ugat ng salita
tumalima {DT01}. Hind tumatalima sa batạs ang mga taong itọ.
talimahin {DB10}. Talimahin mo ang batạs na itọ.
pagtalima {N/G}. Mahigpịt na pagtalima sa kahingian ng any { UPD pormal}.

° talinghaga.{N/X} Pangngalan
matalinghaga {J}. Matalinghagang paglalarawan. Matalinghagang kahulugạn. { Aganan 1999 p. 43}.

° talino.{N/X} Pangngalan
Salạt siyạ sa talino.
matalino {J}. Mataḷnong mag-aarạl si Juạn.

° taliptịp.{N/X} Pangngalan
:: Susọng-dagat na karaniwang dumidikịt sa mga batọ at iḷlim ng bangk.

° [talisod, tisod].{X} Ugat ng salita
matalisod, matisod {DT00, DT01}. Biglạng natalisod sa palumpọng ang isạ sa mga utusạn. {W Busilak 3.16}.

° taliwạs.{J} Pang-uri
kataliwasạn {N}. Kataliwasạn sa tuntunin ang ginaw mong iyạn. Kataliwasạn ng katotohanan.

° talo.{J/X} Pang-uri
Talo na kamị.
manalo {DT00} |6|. Nanalo kamị sa unang lar.
nanalo {N//DT/A}.
magtalo {DT00}. Laging nagtatalo silạng dalawạ.
talunin, taluhin {DB10}. Tinalo ko siyạ.
matalo {DB10/fp|fa} |10|. Natalo nilạ kamị sa lar. Natalo na kamị.
° natalo, matatalo {N//DB/A, N//DB/F}.
magpatalo {DT01} |1|. Nagpatalo ang mga manlalaro sa kanilạng kalaban.
pagtalunan {DB10}. Pinagtatalunan nilạ kung sino ….
pinagtatalunan {J//DB10/E}.
° pagtatalo {NV}. Nang hapong iyọ'y matagạl niyạng nilimi ang mga sinabi ni Fely, at naganạp ang matindịng pagtatalo sa kalooban. {W Nanyang 22.16}.
panalo (1) {N/pang-talo}. Panalo na kamị.
panalo (2) {N/pang-talo}. Limạ ang panalo nilạ at walạng talo.

° talọn.{N/X} Pangngalan
talọn. Talọn ng Pagsagjạn.
tumalọn {DT01/fa|fl}. Tumalọn ang kạmbing sa balọn. Tumalọn ang dag sa bintana.
talunin {DB10/-in} {8-2.2}. Kaya mo bang talunịn ang taạs na iyạn?
makatalọn {DT01/fa|fl} {8-3.4}. Nakatalọn ang dag sa bintana.

° talọng (Solanus melongera).{N/X} Pangngalan

° talọs.{J/X} Pang-uri
tumalọs {DT10}, talusịn {DB10}.
matalọs {DB10}. Hind ko matalọs ang hiwaga. Malakị na ng akọ, isạng ganạp na dalaga nang matatalọs. {W Girl 3.5}.
pagtalos {NV}.

° talsịk.{N/X} Pangngalan
talsịk (2) {N}.
talsikạn, matalsikạn {DB}.
tumalsịk {DT00}.

° talubat.{N/Cd/talo?+bata} Pangngalan

° taludtọd.{N/X} Pangngalan
taludturan {N} (saknọng).

° talukab.{N/X} Pangngalan

° talukap.{N/X} Pangngalan
talukap, talukap ng matạ {N}. Malalim ang talukap ng maamong mga matạ. {W Samadhi 4.2}.

° talulot.{N/X} Pangngalan
° Butil na hamọg sa sutlạng talulot. {W Kung saan 3.2}.

° talumpati.{N/X} Pangngalan

° taluntọn.{X/tunton} Pangngalan
tumaluntọn {DT}.
taluntunịn {DB}. Tinaluntọn nilạ ang makipot na daạn. {W Bulaklak 8.17}.

tama |50|. {N/X} Pangngalan
tama {N} |3|. Parehong may tama ang kanilạng mga mukh. {W Bulaklak 8.31}.
tama {U} |40| {9-2.1}. Tama nga ang sinabi ng inahịng manọk. {W Äsop 3.4.2}. ° Tama ang iyọng ginaw.
° Tama na!. {W Suyuan 3.11}.
° tama sa oras {J MA N}. Sa tamang panahọn.
° magtama {DT00} |1|. Nagtama ang tingịn ng dalawạ. {W Bulaklak 8.5}.
° tamaan {DB10/fp|fa} |6|. Daịg pa ang tinamaan ng kidlạt. {W Nanyang 21.9}.
° itama {DB11}. Itama mo iyạn sa sukat na gustọ niyạ.
° matamaan {DB10/fp|fa} |2|.
° magkatama-tama {DT}.
° pagtamain {DB}. Pagtamain mo ang mga kuwẹnta.
° makatama {DT}.
° di-tama {D.J}.
° tamang-tama {J}. Tamang-tama ang sukat.

° tamạd.{J/X} Pang-uri
Ayaw mag-aral ang tamạd na bata.
Juạn Tamạd. Si Juạn Tamạd ang tamạd na Pilipino, kasalungạt sa masipag na Amerikano (Bukambibịg habang sa pamumuno ng Estados Unidos).
magtamạd {DT10}. Nagtatamạd siyạng mag-aral.
tumamạd {DT00}. Tumamạd si Pedro mul nang tumand.
° tamarịn {DB00?}. Tinatamạd akọ. Tinatamạd na maglabạ akọ.
katamarạn {N}. Ang katamarạn ay malimit magịng sanh ng kasamaạn.

° tamales.{N/Es/Mx} Espanyol-Mehiko
:: Kakanịng yari sa giniling na sinangạg na bigạs (sa Mehiko.
tamales (2):: Sa palẹngke.

° tamạn.{N} Pangngalan
pagtatamạn. Ang kanyạng pagtatamạn sa pag-aaral.

° [tamasa].{X} Ugat ng salita
magtamasa {DT10/fa|fp}. Kung pinilị lamang nilạ kahit ang Espanyọl ay nagtatamasa sana tayo ng higịt na matalik na ụgnayan sa Espạnya at mga bans sa Amerika Latina. {W Almario 2007 3.2}.
tamasahin, pagtamasahan {DB10/fp|fa}. Malakịng suwẹrte ang tinatamasa ngayọn ng mang-aawit (si Regine Velasquez). {W Regine 3.1}.V.