Talasalitaan hi - hil

° hibạng.{J/X} Pang-uri
mahibạng {DT}.
nahihibạng {J/DT/E}. Tila nahihibạng na hinagkạn ito sa buhọk, … {W Nanyang 22.18}.

° hibịk.{N/X} Pangngalan
"Hibik ng Filipinas sa Inang Espania" (H. Flores 1888). "Sagot ng Espana sa Hibik ng Filipinas" (M.H. del Pilar). "Katapusang Hibik ng Pilipinas" (A. Bonifacio) {W Hibik}.

° [hig].{X} Ugat ng salita
humig {DT01}. Humig sa damuhạn.
higaạn {N}. Nakaup si Reina sa gilid ng kanyạng higaạn. {W Pang-unawa 3.1}.

° higạnte.{N/Es} Espanyol

° higing.{N/X} Pangngalan
Higing ng lamọk. Naririnịg niyạ sa kanyạng likurạn ang mga higing ng kuwentuhan ng mga nakikiramay. {W Suyuan 5.3}.
humiging {DT00, DT10}. Humihiging sa mga bulaklạk ang bubuyog. Humiging ng isang awit.

higịt |75|. {A/LM} Pang-abay
|higit na ↔ 36|
higịt na {A L: P-U(A L U)} {9-2.7 (2)}. Malungkọt siyạ, higịt na malungkọt kaysạ dati. {W Material Girl 3.10}. Higịt siyạng malapit sa puso ng ating pambansạng bayani. {W Pag-ibig ni Rizal 3.9}.
higịt na {A L. Masasabing higịt na namamayani ang unang daloy ng pagsasalin. {W Dasal 3.20}. Higịt pa niyạng gustọng lumakad ngayọn kaysạ bukas.
higịt na {A?U L.U L N}. Binubu ng salitạng-ugạt at ng isạ o higịt pang panlapi. {W Aganan 1999 3.1.3}.
nang higịt {T0 A: P-0} |1| {9-5.2 (6)}. Minamahạl kitạ nang higịt pa sa kahit anọng bagay sa mundọ. {W Busilak 3.16}.
higịt sa {N?U TK} |16|. Higịt sa 100 piso. Ngunit higịt pa sa gamit na ito. {W Salazar 1996 1.1.14}. Higịt dito. Minahạl niyạ akọ nang higịt pa sa inaasahan ko. {W Girl 3.8}.
higịt sa lahạt {N?U P-K} |(12)|. Kund isạng matandạng hukluban na ubod ng yaman, isạng lolo at higịt sa lahạt siyạ'y biyudo. {W Material Girl 3.7}.
higịt {U}. Bakit ba may mga taong higịt ang kakayahạn kaysạ sa ibạ? {W Material Girl 3.2}.
mahigịt {A} |30|. At mahigịt sanlibong taọn nang may mahigpịt na ugnayan sa isạ't isạ. {W Nanyang 2.3}. Sa 6-cock derby na may gantimpalang mahigịt na isạng milyọng piso. {W Sabong 8.1}. Mahigịt sa sampụng piso.
° humigịt-kumulang {A/Tb} |1|. May humigịt-kumulang na anim na daạng bata sa paaralạng iyọn.

° higọp.{X} Ugat ng salita sipsịp
humigọp {DT10/fa|fp}. Kumagat sa hawak na tinapay si Mila sak humigọp ng kapẹ. {W Nanyang 12.31}.

° higpịt.{N/X} Pangngalan
Wal sa lugạr ang higpịt ng kanyạng mga magulang.
humigpịt {DT}. Humigpịt ang lubid nang hilahin ko.
higpitịn {DB}. Higpitịn ang tali.
paghihigpịt {N/G}. Paghihigpịt sa pag-angkạt ng mga kọtse.
mahigpịt {J}. Mahigpịt ba ang hawak mo? Totoọng mahigpịt ang takịp, hind ko maalịs. Napakahigpịt ang buhọl, hind ko makalạg itọ.

° hihip, ihip.{N/X} Pangngalan
Ihip ng hangin.
humihip {DT00}. Humihihip ang hangin.
hipan, hihipan {DB10}. Mainit pa ang kapẹ, hipan mo itọ. Hipan ang kandila.

° hika.{N/X} Pangngalan

° hikaw.{N/Ch} Tsino

° hikayat.{N/X} Ugat ng salita
° humikayat {DT}.
° hikayatin {DB10}. Naup sa tapạt niyạ si Mila at hinikayat siyạ: "…" {W Nanyang 13.25}.

° hikb.{N/X} Ugat ng salita
humikb {DT00/fa}.
maghihikb {DT00/fa}.

° hila.{X} Ugat ng salita
hilahin. Hinila namin ang kariton. Ngunit walạng nagaw si Inạy nang hilahin ng mga pulịs ang kanyạng kapatịd. {W Tiya Margie 3.10}.
hilahạn {N}.

° hilaga.{N/X} Pangngalan
pahilaga {D}. Tumungo silạng pahilaga.

° hilamos.{X} Ugat ng salita
maghilamos {DT00}. Dapat maghugas ng kamạy at maghilamos bago kumain.
hilamusan {DB10/fb|fa}.

° hilạw.{J/X} Pang-uri
Kumakain silạ ng hilạw na karnẹ. Kumain tayo ng hilạw na mangg. Hilạw na sinaing.
hilạw, mura   -   manibalạng   -   hinọg   -   bulọk

° hilera.{N/Es} Espanyol hanay
Nagtanịm akọ ng dalawạng hilerang talọng.

° hilig.{N/X} Pangngalan
Hilig sa pagsasayạw. Likạs na hilig.
hilịg {J}. Bumagsạk ang hilịg na pọste.
humilig {DT00}. Agạd siyạng humilig sa binata at mahigpịt na naglapat ang kanilạng mge labi. {W Nanyang 13.20}.
mahilig {J}. Nang makita ni Fely na mahilig akọng magbasạ, … {W Nanyang 22.1} Als Fely sah, dass ich gern lese. {9-3.3 (1)} Mahilig siyạ sa pritọng manọk. Mahilig sa kạpwa babae.
nakahilig {J}. Ginawạng padulasan ang nakahilig na kahoy. Sinusulat nang nakahilig ang mga pangalang aghạm ng hayop at halaman.
pahilịg {D} = geneigt, kursiv.
° kahiligạn {N}.
 makahiligan {DB10/fp|fa} {7-7.3.5.1 [1*]} !!. Nakakahiligan ko ang paglalar ng golf.

° hilịk.{X} Ugat ng salita
humilịk, maghilịk. Katakụt-takọt siyạng maghilịk.

° hilịng.{N/X} Pangngalan ∼ hing
Pinagbigyạn ng alkạlde ang aking hilịng.
humilịng {DT10}.
hilingịn {DB10/fp|fa, DB10/fp|fa} |7|. Iginuhit pa niyạ ang larawan nito nang hilingịn sa kanyạ ng mga kasamahạng dalaga. {W Pag-ibig ni Rizal 3.3}. … kayạ madalạs ay siyạ ang pinapalakpakạn at hinihilịng ng marami. {W Regine 3.2}.
hilingạn {DB20}. Hinilingạn niyạ ng pabọr ang kanyạng inạ.
kahilingan {N}. Kahilingan sa pagpasok.

° hilis.{N/X} Pangngalan
hilis (2) {N}.
panghilis ng biyolịn {N MC N}.
pahilis {J} !!.
pahilịs na guhit / {J L N}.
tuldịk na pahilịs ´ {N L J}.

° hilo.{N/Es} Espanyol liyọ
° Nakaramdam siyạ ng hilo habang kamị'y nasa kọtse.
° mahilo {DT00}. Nahilo siyạ sa itaạs ng tore.
° hilọ {U}, nahihilo {U//DT00/K}. Hilọ akọ ng bahagy.
° Halamang-gamot sa laban sa hilo. Kalamansi. Yerba buena.

° hilot.{N/X} Pangngalan manggagamot
° hilot, manghihilot.
° hilutin. Hilutin mo na lamang ang aking likọd.

Wikang Filipino - Wakas ng Talasalitaan hi - hil  
16 Marso 2019

Simula ng pahina   him - hin   Pahinang pamagat na Filipino   Ugnika