Talasalitaan a - ady
[a-] {?}
aniyạ {?/a+niya} = sabi niyạ, alinsunod sa kanyạ, sang-ayon sa kanyạ. "Nay," aniyạ. {W Unawa 3.10}.
anitọ, aniyạn, aniyọn {?/a+nito} = sabi nito/niyạn/niyọn, alinsunod dito/diyạn/doọn, sang-ayon dito/diyạn/doọn.
anị {?/a+ni} = sabi ni … . "Halika, ibubulọng ko sa'yọ," anị Buwaya. {W Gubat 3.6}.
anạng {?/a+ng} = sabi ng …. "Wal po akọng pambayad," anạng bata. {W Piso 3.2}.

° Abạ!.{I} Padamdam
Abạ! Anọ kay iyọn?

° abakạ Musa textilis. {N/Es} Espanyol
abakạ (1):: Halaman ng pamịlyang saging.
abakạ (2):: Putịng himaymạy na ginagawạng lubid, tela at katulad.

° abakada. {N/Ab} Daglat ≈ baybayin

° abala.{N/X} Pangngalan
° Malakịng abala ang iyọng ipinagagawạ sa akin.
abalahin {VP10} |1|. Hind ko na kayọ puwedeng abalahin pa. {W Nanyang 13.3}.
makaabala {VA00}. Nakaabala sa aking pag-aaral ang malakạs na ingay sa labạs.

° abalạ.{U/X} Pang-uri
Abalạ itọ sa pagtutupị ng mga damịt. {W Tiya Margie 3.3}.
abalạng-abalạ {J}. Nang lingunịn ko ang bata'y napansịn kong abalạng-abalạ siyạ pagdukot sa bulsạ ng shorts niyạ. {W Piso 3.3}.

°
° abạng. {N/X} Pangngalan
mag-abạng {VA10} |0|. Mag-abạng ka ng tạksi.
abangạn {VP10/fb?fp|fa} |2|. Abangạn mo silạ sa eropọrto.

° abaniko. {N/Es} Espanyol |abanico| ∼ paypạy

° Abạnte!. {?/Es} Espanyol

° abay.{N/X} Pangngalan
° Sino ang abay sa kasạl mo?
° mga abay {A/P N}. Kasama ng reyna ang kanyạng mga abay.
° umabay {VA01/fa|fb} |3|. Umabay kay Maria si Juạn. Umabay si Paola sa kasạl ng kaibigan niyạ.
° abayan {VP10} |0|. Inabayan ni Juạn ang nọbyo.
° abay Gr
 ° Pang-abay {9-1 (4)}.
° Pang-abay na pangmarahil {9-6}.
° Pang-abay na pananọng {12-2.3}.
° Pariralang makaabay {5-3 (3)}.

° abenida. {N/Es} Espanyol Sa Daạn
:: Malapad na daạn sa loọb ng lungsọd, karaniwang may dalawạng hilera ng punongkahoy sa gilid.

° abitsuwelas, bitsuwelas (Phaseolus vulgaris).{N/Es} Espanyol |habichuela+s| ≈ sitaw
° :: Halamang nakagapang na may nakakaing mahabang bunga para sa gulay. ° Tawag din Baguio beans.

° abọ.{N/X} Pangngalan ∼ titis
Huwạg mong ilaglạg sa sahịg ang abọ.
maabọ {VP10, VA00} |1| {6-3.3}. Naabọ ko ang mga butọ upang kumuha ng potạsyum. Naabọ ang papẹl.
abuhan {N} (≈ titisạn). Kunin mo ang abuhan. Lalagyạn ng abọ ng sigarịlyo ang abuhan.
° abuhạn {N}. Sa abuhạn nagsasaing si Kuya.
maabọ {U} |0| {7A-113}. Nililinis ko ang maabọng bintana.
abuhịn {J}. Abuhịn ang kulay ng salwạl ko.

° abọkalikabọk.
° abokado Persea americana.{N/Atstek} Salitang hiram

abọt. {N/X} Pangngalan
° Sa abọt ng asong maysakịt.
° umabọt {VA01/fa|fp}. Umabọt siyạ sa gulang na siyamnapụ bago namatạy.
° abutịn {VP10/fp|fa, VP11/fp|fa|fb}. Abutịn mo sa akin ang pako.
iabọt {DB10/ft|fg, DB11/ft|fg|fp} |14|. Inabọt sa akin ang isạng sobre. {W Pagbabalik 3.10}. Nakangitịng iniabọt sa akin ng matandạ ang kanyạng kamạy. {W Lunsod 3.9}.
° maabọt {VP10, VA00} |5| {7-3.1 [2*]}. D ko maabọt ang itaạs ng padẹr. Maaabọt ang lapis.
° maiabọt {VP11/fp|fa|fb} |1| {7-3.3}. Marami pa sana akọng itatanọng, ngunit umalịs agạd itọ nang maiabọt ko sa kanyạ ang tirạng ulam at kanin. {W Angela 3.8}.
° di-abọt {U?N}. Di-abọt ng bata ang posporọ.

° abot. {VP/X} Ugat ng salita
abot {J} |abot, abọt ↔ 3|
° abot-… {?}. Abot-tenga ang ngit. {W Nanyang 11.3}.
° umabot {VA01/fa|fp} |umabot, umabọt ↔ 12|. Umabot sa amin ang awtong asụl.
° abutin {VP10/fp|fa} |abutin, abutịn ↔ 25|. Tumingkayạd ka para abutin ang sampạy. Inabot namin si Juạn sa kạnto. Inabot ng hapon ang paghahanạp sa nawawalạng aso.

° abuloy. {N/X} Pangngalan
Anọ ang abuloy ng pamahalaạn sa mga namamatayạn?

° Adạrna. {N/Na} Pangngalan
:: Maalamạt na ibong may magandạng awit na nakagagalịng ng mga may-sakịt.

° adẹlpa.{N/Es} Espanyol

° adobo{N/Es/Mexiko} Espanyol-Mehiko

° [ady, adyạ, adiyạ] |2| .{X} Ugat ng salita
mag-adyạ {VA11/fa|fb|fλ} |0|. Nag-ady mo ang Diyọs sa kasalanan.
iadyạ {VP11/fb|fa|fλ} |2|. Iadyạ mo kamị sa dilạng masasam. { LJE adya}.

°
° adyọs.{ /Es} Espanyol ≈ paalam

Wikang Filipino - Wakas ng Talasalitaan a - ady  
16 Marso 2019

Simula ng pahina   ag - aky   Pahinang pamagat na Filipino   Fisyntag